4G, Bulut Bilişim ve Yapay Zekanın Eğitim Teknolojilerine Getirecekleri

Ulaştırma Bakanı Lütfi Elvan’ın 4 Mart 2015 saat 13:30’da gerçekleştirdiği basın toplantısı ile Türkiye’nin 4G Yol Haritası açıklanmış oldu. Gerçekleştirilen basın açıklamasında günümüzde halihazırda kullanılan 2G ve 3G teknolojilerinin geçmişteki ihtiyacı karşıladığını ancak ihtiyaç ve beklentinin artması nedeniyle ülkemize 4.nesil alt yapısının kavuşturulması gerektiğini söyledi.

Hadi hayırlısı! 3G teknolojinin her yerde %100 verimli olmadığı ülkemizde 4G teknolojisi bize neler katacak. 4G’nin yanı sıra bulut bilişimin, yapay zekanın da eğitim teknolojileri açısından neler kazandırabileceğini açıklamaya çalışacağım…

3G teknolojisi ile 4G teknolojisinin farklarını wikipedia’dan okuyabilirsiniz.

Eğitim teknolojileri günümüzde en çok veri aktarımından faydalanarak eğitim materyalinin son kullanıcı / öğrenciye ulaşmasını sağlamaktadır.

Yeni geniş bant veri hatları ile daha çok tek yönlü olan bu akış çift taraflı geri dönüt verilebilecek bir hal alabilir. Yani 4G ile işlenmesi gereken büyük datalar veya işlem sonucu ortaya çıkan büyük datalar rahtlıkla son kullanıcıya ulaştırılabilinir. Bu durumda var olan eğitim sistemlerimizi gözden geçirmemiz gerekecektir. Günümüzde e-öğrenmelerin çoğu size bir geri dönüt vermeyen yada sizden geri dönüt almayan asenkron yapıdadır. Bunun nedenleri bir tek internet hızı olmadığını biliyoruz, eğitim paketlerinde olmayan yapay zeka ( AI ) veya ağaçlandırılmış eğitim haritaları da tek yönlü eğitim materyallerinin sebepleridir.

4g

Bulut bilişim (Cloud Computing) ile birlikte LMS’inizi bu ortamda sakladığınızda ağaçlandırılmış eğitim haritaları içeren eğitimlere yönelebilirsiniz. Yine aynı şekilde eğitimin akışı dizayn edilirken yapay zeka ile güçlendirilmesinin getireceği yükü bulut bilişim çözümleri ile güçlü serverlar kullanarak geçebilirsiniz. Nasıl mı?

Ağaçlandırılmış eğitim haritasını kısaca eğitim içine yerleştirdiğiniz sorular veya uygulamalar (obje eşleştirme gibi) ile öğrenen kişinin verdiği cevaba göre o sayfa veya uygulamanın başına dönmesini yada normal akıştan çok daha farklı bir akış ile karşılaşmasını sağlamanızdır. Böylelikle öğrenen kişinin eksik olduğu kısımları tekrarlatarak yada eksik olan anlaşılmayan kısımları farklı bir yöntemle anlatırsanız öğrenen kişi de tam öğrenmeyi gerçekleştirebilirsiniz. Örnek olarak her ağaç dalında farklı bir video parçasını kişiye göndereceksiniz, bu günümüzde çok mümkün değil. Var olan 3G hatlarımız bile her yerde aynı performansı veremiyor.

ai

Yapay zeka yıllardır konuşulan sınırlı uygulamalar ile beta aşamasında olarak bir çok alanda denenmektedir. Yapay zeka ile karşınızdaki kişinin vereceği cevabı tahmin edebilir  buna göre yeni bir akışı AI ile tasarlayabilir veya verdiği cevabı yorumlayarak ona mantıklı bir geri dönüş verebilirsiniz. Matematiksel bir işleme verilecek yanıtların sınırsız ihtimal içinde olacağını düşünürsek, kişinin vermiş olduğu cevabı soruyu yorumlayarak nasıl bu cevaba ulaştığını ve yaptığı hatayı ona anlatarak geri dönüt veren bir e-öğrenme materyali çok hoş olacaktır. Bu yapı öyle 100 – 200 satır kod ile olacağını söylemiyorum tabi ki. Ama verilen problemde girilen yanlış cevabın hangi olasılıkta hesaplanacağı ve ortaya çıkan olasılıklardan hangisinin kişinin tercih ettiği olasılık olduğunun hesaplanması büyük bir işlem yüküne sebep olacaktır. Yine bir önceki örneğimdeki gibi yapay zekanın konuşma kabiliyeti ve video yaratma gibi işlevselliği ile oluşan her sonuç için ayrı ayrı yaratılan videoları veya podcastleri verimsiz bir 3G alt yapısı ile kişilere dağıtamazsınız.

cc

Düşünün bu olasılık hesaplamasının aynı anda 100’lerce kullanıcı için yapılması sizin normal data center’da bulunan normal serverlarınız ile yapılması sistemin çökmesine sebep olacaktır. Bu yüzden ne ağaçlandırılmış eğitim haritasına sahip eğitimler ne de yapay zeka ile güçlendirilmiş eğitimler yapılmıyor. (Yapılan küçük bazı örnekler var ancak bunları tenzih ederim.) Bulut bilişim ile bu teknik yetersizlikleri aşabiliriz.

Peki ya 4G tüm bunların neresinde? Tabi ki işin en başında ve en sonunda yer alıyor diyebiliriz. Nasıl mı? Eğitim içinde verdiğiniz cevabın bir kaç saniye içinde veri yolu üzerinden server’a ulaşması, ulaşan verinin bir kaç mili saniye içinde işlenmesi gerekli çıktının üretilmesi ardından, çıktı olan veri paketlerinin yine geniş bant veri yolu ile kişiye geri dönmesi gerekiyor. Veri aktarımının tamamının 3G veya 4G ile olması hız olarak 100 kata kadar değişiklik gösterebilmektedir. Teorik olarak 3G 14,4 MBPS 4G ise 100MBPS ile 1GBPS arasında data aktarımına izin vermektedir.

Tüm bu yazdıklarım şuan için bir teori olabilir ama 1943’te IBM Başkanı olan Thomas Watson’da “Tüm dünya çapında sadece 5 bilgisayarlık bir piyasa olacak” demişti… Hayal etmediğiniz sürece yeni bir şey üretemezsiniz…

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.